Η σφοδρή κακοκαιρία που έπληξε την Αττική άφησε πίσω της δύο νεκρούς και εικόνες απόλυτης καταστροφής. Η 55χρονη γυναίκα στην Άνω Γλυφάδα και ο λιμενικός στο Παράλιο Άστρος έχασαν τη ζωή τους μέσα σε λίγες ώρες, ενώ ολόκληρες περιοχές μετατράπηκαν σε ποτάμια λάσπης και φερτών υλικών.
Τα νότια προάστια βρέθηκαν στο επίκεντρο της θεομηνίας, με τους κατοίκους να κάνουν λόγο για πρωτόγνωρη ένταση φαινομένων. Οι επιστήμονες του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών επιχειρούν να εξηγήσουν γιατί η περιοχή «πνίγηκε» τόσο γρήγορα — και εντοπίζουν τρεις καθοριστικούς παράγοντες: τον ακραίο όγκο νερού, τις ευάλωτες αστικές υποδομές και τις πληγές που άφησαν οι πυρκαγιές στον Υμηττό.
- Ακραίος όγκος βροχής: Το 30% της ετήσιας βροχόπτωσης σε μία ημέρα
Ο μετεωρολόγος και διευθυντής ερευνών του ΕΑΑ, Κώστας Λαγουβάρδος, περιγράφει μια κακοκαιρία που εξελίχθηκε ακριβώς όπως είχε προβλεφθεί — αλλά με ένταση που ξεπέρασε κάθε προηγούμενο.
Η Αττική δέχτηκε δύο διαδοχικά κύματα βροχής:
- Το πρώτο, ηπιότερο, κορέσσε το έδαφος.
- Το δεύτερο, ιδιαίτερα ισχυρό, έφερε καταιγίδες με τεράστιο όγκο νερού σε ελάχιστο χρόνο.
Σε σταθμούς όπως του Παπάγου καταγράφηκαν έως και 170 χιλιοστά βροχής, ενώ σε άλλες περιοχές της Ανατολικής Αττικής τα ύψη έφτασαν τα 120–130 χιλιοστά. Πρόκειται για ποσότητες που αντιστοιχούν στο 30% της ετήσιας βροχής, συγκεντρωμένες μέσα σε λίγες ώρες — μια «συνταγή πλημμύρας», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Λαγουβάρδος.
- Μια πόλη χωρίς θωράκιση: Η Αθήνα απέναντι στα ακραία φαινόμενα
Το δεύτερο στοιχείο που επιδείνωσε την κατάσταση ήταν η ευαλωτότητα των αστικών υποδομών. Η Αθήνα, όπως τονίζουν οι ειδικοί, παραμένει μια πόλη με σοβαρές ελλείψεις σε αντιπλημμυρικά έργα, ανεπαρκή δίκτυα απορροής και περιοχές που δεν μπορούν να διαχειριστούν μεγάλες ποσότητες νερού.
Ο κ. Λαγουβάρδος υπενθυμίζει ότι η κλιματική αλλαγή εντείνει τα φαινόμενα, ενώ κάνει μια ανησυχητική σύγκριση με τις πλημμύρες της Θεσσαλίας το 2023. Αν αντίστοιχες βροχοπτώσεις έπεφταν στην Αθήνα, οι συνέπειες θα ήταν ανυπολόγιστες.
- Ο καμένος Υμηττός «επιστρέφει»: Φερτά υλικά και κατολισθήσεις
Το τρίτο και καθοριστικό στοιχείο αφορά τον Υμηττό. Οι πυρκαγιές των τελευταίων ετών άφησαν το βουνό απογυμνωμένο από βλάστηση, με αποτέλεσμα το έδαφος να μην μπορεί να συγκρατήσει νερό ή φερτά υλικά.
Ο πυρομετεωρολόγος και Κύριος Ερευνητής στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Θοδωρής Γιάνναρος εξηγεί ότι η απώλεια της βλάστησης καθιστά τις πλαγιές εξαιρετικά ευάλωτες. Με την πρώτη έντονη βροχή, τεράστιες ποσότητες χώματος και πετρών κατέληξαν στους δρόμους της Άνω Γλυφάδας, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο την κατάσταση.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι οι καμένοι κορμοί δεν πρέπει πάντα να απομακρύνονται, καθώς το ριζικό τους σύστημα λειτουργεί ως φυσικό «φρένο» για το έδαφος.
Ένα φαινόμενο που θα επαναληφθεί;
Η κακοκαιρία αυτή δεν ήταν μια «ατυχία». Ήταν το αποτέλεσμα ενός συνδυασμού ακραίων καιρικών συνθηκών, κλιματικής αλλαγής, καμένων εκτάσεων και ανεπαρκών υποδομών. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι τέτοια φαινόμενα θα γίνονται όλο και συχνότερα — και η Αθήνα πρέπει να προετοιμαστεί.
Κ. ΤΟΚΑΣ
